Weede
Wanneer we over de N217 – de Kiltunnelweg – rijden, treffen we voor de bocht links een bosje aan. Dit smalle bosje ligt tussen de Kiltunnelweg en de straat De Havelaar. Tijdens de aanleg van deze wegen werden restanten gevonden, dat zou kunnen duiden op een middeleeuws kerkhof van het oude dorp Weede 1871.

De eerste nieuwe bewoning, nadat dit gebied in de tweede helft van het eerste millennium onbewoonbaar was geworden, startte hier weer na het eerste millennium. Ook deze werden — net als elders in ons leefgebied — vaak gebouwd op een verhoging in het landschap. In deze omgeving worden ze, in tegenstelling tot in het noorden van ons leefgebied waar ze worden aangeduid als wierde en terp, meer Engels aandoend hillen genoemd 1872. We kwamen ze al tegen tijdens de verkenning van Goeree Overflakkee .

Door de vele overstromingen tussen de veertiende en zestiende eeuw zijn ook in deze omgeving vele woonplekken verlaten, en zoals we in het Dollardgebied zagen, verplaatst en nooit meer op de voormalige plaats opgebouwd. Van onder andere Weede blijkt echter nog iets schriftelijk te zijn vastgelegd 1873.

We ontdekken, onder meer in een onlangs (2024) verschenen, breed en diep omschrijvend verhaal over de Hoeksche Waard, dat Weede na de stormvloed van 1424 is verdwenen.
Zoals gemeld – uit een bron van 2013 – is er een kerkhof gevonden. Deze begraafplaats blijkt niet de enige te zijn.
Een tweede is gelokaliseerd ten oosten van Strijen bij de Broekseweg. Echter, ook deze begraafplaats zou horen bij Weede.

En een derde is aangetroffen ten zuidoosten van Strijen. En deze zou horen bij het eveneens verdwenen Broek.

De eerstgenoemde begraafplaats, die tussen de Kiltunnelweg en De Havelaar, wordt in dit werk gelokaliseerd aan de Boendersweg, ten zuiden van 's–Gravendeel. Deze begraafplaats behoort dan niet bij Weede, maar bij Wieldrecht.
Beide bronnen zorgen nu voor de nodige twijfel.

We gaan dit daarom maar even nader beschouwen en voegen de uitkomsten van de diverse bronnen — genoemd als jaartal, omdat we hopen op voortschrijdend inzicht — in een matrix:
locatie
begraafplaats
Boendersweg
ten zuiden van
's-Gravendeel
BM075
AMK 16177
Broekseweg
ten oosten van
Strijen
ten zuid-
ooosten van
Strijen
         locatie#
bronjaar
#1 #2 #3
1537 - - Broek
1793 Broek - -
1956 - Weede -
1958 - Weede -
2013 Weede - -
2014 Leyderkerke - -
2021 Weede Broek -
2021 Wieldrecht - -
2024 Wieldrecht Weede Broek

Wanneer we ons gaan verdiepen in de materie, komen we er al snel achter dat we te maken gaan krijgen met diverse variabelen, die de uitkomsten beïnvloeden. We zetten daarom deze groepen van variabelen nu alvast even op een rijtje. Mogelijk komen we tijdens deze reis hierover meer te weten:
de locatie van de begraafplaatsen
de namen van woonplaatsen
de locatie van kastelen.

De bron Cultuurhistorische objecten Hoeksche Waard uit 2013 levert een kaart waarop we 'alle' – in ieder geval een begraafplaats – cultuurhistorische elementen terug kunnen vinden. Het document De Grote Waard op de kaart uit 2021 levert van twee locatie de exacte RD-coördinaten. Maar deze bron komt bij 's–Gravendeel met twee begraafplaatslocaties:
Locatie #1a (2013: BM075 | 2021: RD coördinaten 101286 420764) vinden we ten zuiden van 's–Gravendeel, dus langs Kiltunnelweg waarover we nu rijden. Locatie #1b Iets westelijker (2021: RD coördinaten 100840 420608) was er eerder (1793) ook al iets gevonden.
Locatie #2 (2021: RD-coördinaten 99172 418268) vinden we ten oosten van Strijen, bij de Broekseweg.
Locatie #3 vinden we ten zuiden van Strijen.

Het is de bedoeling om de verdwenen woongebieden met naam Weede, Broek en Wieldrecht te koppelen aan een begraafplaats. Of dit mogelijk is of historisch ook klopt weten wij (nog) niet.

Er zijn door de tijden heen vele kaarten geproduceerd, waarop de drie dorpen mogelijk een enkele keer op een historische correcte plek staan.

De naamkoppeling valt samen met de woonplekken van de heren die hier ooit de dienst uitmaakten en hiervoor kastelen hadden gebouwd. We weten de locatie van het volgende kasteel:
kasteel Weede (2021: RD coördinaten 98500 422275).
Dit blijken we nog tegen te komen deze reis, wanneer we zo meteen Maasdam bezoeken.

De naam van een kasteel staat – net als een parochiekerk voor de naam van de parochie – voor de naam van het ambacht waarin het gebouwd is.
Daarnaast moeten we nog rekening houden met de (oudtijdse) naamvarianten en de (wisselende) gebiedsomvangen van de ambachten 1882.

We hopen dat we dit allemaal enigszins scherp op het netvlies krijgen, tijdens reis.
De hedendaagse gedachte over deze begraafplaats is dat we het als Wieldrecht moeten zien. Mogelijk wordt het een en ander duidelijk wanneer we 's–Gravendeel bezoeken. We rijden daarom maar gauw verder.

notenoverzicht